ร่วมเชื้อสายกับลาว ວົນ (ว็น) ยืมมาจากสันสกฤต वन (วน, “ป่า”) หรือบาลี วน (“ป่า”)
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| กระวน kra-won | วนเวียน วุ่น หวนN+V head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| วนเวียน won-wian | วนไปวนมา, กลับไปกลับมา เวียนไปโดยรอบ + อาการที่ของสิ่งหนึ่งเคลื่อนไหวไปรอ V+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
⚑ open question: Declared root: วน 'to circle'.
⚑ open question: Declared root: วน 'to circle'.
⚑ open question: Declared root: วน 'to circle'.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| วนศาสตร์ wa-na-sat | วิชาว่าด้วยการทำนุบำรุงรักษา และปลูกป่า lit. to circle + discipline ป่าไม้ + ระบบวิชาความรู้ V+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 3 by hand standard · ทั่วไป |
⚑ open question: Declared root: วน 'forest' < Pali vana — unrelated.
⚑ open question: Declared root: วน 'forest' < Pali vana — unrelated.
⚑ open question: Declared root: วน 'forest' < Pali vana — unrelated.
Used to build place names. Not listed as a sense by the RID, but 3 of this head's dictionary-attested compounds are place-name definitions (ชื่อตำบล / ชื่ออำเภอ / ชื่อเขต). Strongly northern: 103 of the 5333 wats in the northern registry carry it, and 71 entries of the segmentation dictionary.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| วังวน wang-won | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอพรหมพิราม จังหวัดพิษณุโลก lit. palace + won as an element in place names ที่อยู่ของเจ้านาย + ใช้ประกอบชื่อสถานที่ N+Valso filed under วัง head-final; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 4: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymverified · ตรวจแล้ว |
| ขนวน kha-nuan | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น lit. coat + won as an element in place names สิ่งที่เป็นเส้นขึ้นตามผิวหนังคนและ + ใช้ประกอบชื่อสถานที่ N+Valso filed under ขน head-final; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 4: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymverified · ตรวจแล้ว |
| บ้านแหวน ban-waen | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่ ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองอ่างทอง จ + ใช้ประกอบชื่อสถานที่ PROP+Valso filed under บ้าน head-final; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 4: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymverified · ตรวจแล้ว |
attested in 103 of 5333 northern wats — A counted edge, re-derivable from wats_north.json. verified · ตรวจแล้ว
⚑ open question: This sense is NOT in the RID's own sense list. It is added on counted evidence — 3 place-name compounds — and which literal sense it grew out of has not been argued, so it carries no EXTENDS edge yet.
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| สงวน sa-nguan | ถนอมรักษาไว้ หย่งให้กระจายตัวหรือยกขึ้นให้น้ำหร + เวียนไปโดยรอบ V+V |
| บ่วน buan | รูปเลิกใช้ของ บ้วน ไม่ + เวียนไปโดยรอบ |
| ชนวน cha-nuan | ชื่อหินชนิดหนึ่งเป็นแผ่นบาง ๆ ซ้อนติดกัน เนื้อแน่นและละเอียด มีสีต่าง ๆ กัน ตั้งแต่สีเทาไปจนถึงสีเทาแก่ สีดำ สีน้ำเงิน ที่มีสีแดง สีเขียว สีม่วง ก็มี hit + to circle โดนแรง ๆ + เวียนไปโดยรอบ V+V |
| ตรวน truan | iron เครื่องจองจำนักโทษชนิดหนึ่ง เป็นห่วงเหล็ก มีโซ่ล่ามถึงกัน ใช้สวมขานักโทษ อักษรย่อของ ตราด + เวียนไปโดยรอบ PROP+V |
| ภูวน phu-wa-na- | โลก, แผ่นดิน earth + to circle ดิน + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| ขบวน kha-buan | กระบวน bite + to circle เอาฟันเน้นเพื่อให้แตก + เวียนไปโดยรอบ V+V |
| การกวน kan-kuan | คำอาการนามของ กวน ผู้กระทำ + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| แขวน khwaen | depend; hook; swing เกี่ยวห้อยอยู่ ดวงเดือน + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| การวน kan-won | คำอาการนามของ วน งาน + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| การสงวน kan-sa-nguan | คำอาการนามของ สงวน คำอาการนามของ สง + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| หยวน yuan | หน่วยเงินตราของจีน ม้า + เวียนไปโดยรอบ N+V |
| ขมวน kha–muan | ชื่อหนอนของแมลงพวกด้วงปีกแข็งที่กินปลาแห้ง เนื้อแห้ง และอาหารแห้งอื่น ๆ โดยทิ้งรอยให้เห็นเป็นขุยเล็ก ๆ ออกมา เรียกว่า ขี้ขมวน ตัวหนอนมักจะมีสีครีมหรือ bitter + to circle รสอย่างหนึ่งอย่างรสสะเดาหรือบอระเพ + เวียนไปโดยรอบ qualityADJ+V |
| แหวน waen | ring เครื่องประดับสำหรับสวมนิ้วทำด้วยเงินหรือทอง เป็นต้น net + to circle ชื่อเครื่องจับปลาชนิดหนึ่ง ถักเป็น + เวียนไปโดยรอบ N+V |
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.