ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩣ᩠ᨿ (สาย), ᨡ᩠ᩅᩣ᩠ᨿ (ขวาย), ลาว ສາຍ (สาย), ສວາຍ (สวาย), ไทดำ ꪎꪱꪥ (สาย), จ้วง sai, จ้วงแบบจั่วเจียง svai สืบทอดจากไทดั้งเดิม *saːjᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩣ᩠ᨿ (สาย), ลาว ສາຍ (สาย), ไทลื้อ ᦉᦻ (สาย), ไทดำ ꪎꪱꪥ (สาย), ไทขาว ꪎꪱꪥ, ไทแดง ꪎꪱꪥ, ไทใหญ่ သၢႆ (สาย), ไทใต้คง ᥔᥣᥭᥴ (ส๋าย), อ่ายตน ꩬ︀ႝ (สย์), พ่าเก ꩬ︀ႝ (สย์), อาหม 𑜏𑜩 (สย์), จ้วง sai, จ้วงแบบจั่วเจียง sai
คำเมือง · Northern: สาย ᩈᩣ᩠ᨿ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
⚑ open question: Declared root: สาย 'mid-morning; late' — the time word.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| สายรุ้ง sai-rung | กระดาษม้วนสีต่างๆ ทำเป็นแถบเล็กยาว ใช้ตกแต่งสถานที่หรือใช้ขว้างให้คลี่ออกแสดงความรื่นเริง lit. late + iris สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + แสงที่ปรากฏบนท้องฟ้าเป็นแถบโค้งสีต N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4: wiktionary lists it as an example of this sense entityverified · ตรวจแล้ว |
| สายไฟฟ้า sai-fai-fa | เส้นโลหะตัวนำไฟฟ้า ใช้เพื่อให้กระแสไฟฟ้าผ่านอาจมีฉนวนหุ้มหรือไม่มีก็ได้ lit. late + juice สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + พลังงานรูปหนึ่งซึ่งเกี่ยวข้องกับกา N+Nalso filed under ฟ้า head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4: wiktionary lists it as an example of this sense entityverified · ตรวจแล้ว |
| หมึกสาย muek-sai | octopus (ปลา~) สัตว์พวกหอยชั้นเซฟาโลพอด มีหนวด (แขน) 8 เส้นที่มีอวัยวะดูด ลำตัวนิ่ม ขากรรไกรแข็งแรงซึ่งมีลักษณะคล้ายจะงอยปากนก ไม่มีเปลือกข้างใน lit. ink + late น้ำที่ใช้ในการขีดเขียนหรือการสักลว + สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายใจ sayt | ชีวิต lit. late + heart สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + สิ่งที่ทำหน้าที่รู้ รู้สึก นึก และ N+Nalso filed under ใจ head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายดือ sai-due | สะดือ สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + สายดือ N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายน้ำ sai-nam | กระแสน้ำที่ไหลเห็นเป็นสายยาวไป lit. late + water สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + สารประกอบซึ่งมีองค์ประกอบเป็นธาตุไ N+Nalso filed under น้ำ head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| เดินสาย doen-sai | ติดสายไฟฟ้าหรือสายโทรเลขโทรศัพท์เป็นต้น lit. walk + late ยกเท้าก้าวไป + สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand standard · ทั่วไป |
| เส้นสาย sen-sai | ระบบเส้นของร่างกาย lit. mark + late สิ่งที่มีลักษณะเป็นสาย แถว แนว ที่ + สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว N+Nalso filed under เส้น head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายสิญจน์ sai-sin | ด้ายดิบสีขาวที่นำมาจับทบเป็น 3 เส้น หรือ 9 เส้น ใช้ในพิธีทางศาสนา เช่นสำหรับพระถือในเวลาสวดมนต์ หรือพราหมณ์ใช้ในพระราชพิธีบางอย่าง สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + รดน้ำ N+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand standard · ทั่วไป |
| สายพาน sai-phan | belt เส้นด้ายที่คล้องโยงในเครื่องไนหูก สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + ภาชนะมีเชิงประเภทหนึ่ง มีหลายชนิด N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| เครื่องสาย khrueang-sai | เครื่องดนตรีชนิดที่มีสาย เช่น จะเข้ ซอ พิณ ไวโอลิน lit. device + late สิ่ง + สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว N+Nalso filed under เครื่อง head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายตา sai-ta | ระยะที่ตาจะมองเห็นได้ lit. late + eye สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + พ่อของแม่ N+Nalso filed under ตา head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายอากาศ sai-a-kat | antenna สายลวดที่ขึงไว้เพื่อส่งหรือรับคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า lit. late + air สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + แก๊สผสมที่ประกอบด้วยไนโตรเจนและออก N+Nalso filed under อากาศ head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายฟ้า sai-fa | แสงที่เป็นสายแวบวาบเมื่อเวลาฟ้าแลบฟ้าผ่า lit. late + sky N+Nalso filed under ฟ้า head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สายไหม sai-mai | ชื่อขนมชนิดหนึ่ง ทำด้วยน้ำตาลซึ่งใช้เครื่องปั่นจนเป็นเส้นฝอย ๆ คล้ายเส้นไหม ห่อด้วยแผ่นโรตีหรือแผ่นเปาะเปี๊ยะ, ถ้าห่อด้วยแผ่นโรตี เรียกว่า โรตีสายไหม สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว + ชื่อผีเสื้อชนิด Bombyx mori ในวงศ์ N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| กระทงสาย krathngsay | กระทงที่ทำด้วยกะลามะพร้าว ใส่น้ำมัน มีไส้ จุดไฟ ปล่อยให้ลอยลงน้ำต่อกันเป็นสายยาว เดิมใช้จุดในเทศกาลลอยกระทงที่จังหวัดตาก ต่อมาใช้จุดในงานสำคัญระดับชาติ ภาชนะเย็บด้วยใบตองหรือใบไม้เป็นต้น + สิ่งที่มีลักษณะเป็นเส้นเป็นแนวยาว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
⚑ open question: Declared root: สาย 'a line, a strand' — a separate word, and the productive one.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| สายเขียว sai-khiao | กลุ่มคนที่นิยมเสพหรือบริโภคกัญชา ทาง + มีสีอย่างสีใบไม้สด N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 5 by hand qualitystandard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| สายการบิน sai-kan-bin | บริษัทที่ทำหน้าที่ขนส่งผู้โดยสารหรือสิ่งของทางอากาศ lit. late + flight สิ่งที่มีลักษณะคล้ายคลึงเช่นนั้น + คำอาการนามของ บิน N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 6: wiktionary lists it as an example of this sense entityverified · ตรวจแล้ว |
| กระสาย kra-sai | เครื่องแทรกยา เช่น น้ำเหล้าN+N head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 6: gloss similarity 0.12, next 0.00 entityprobable · น่าจะใช่ |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| เชื้อสาย chuea-sai | lineage; line ผู้ที่สืบสกุลต่อ ๆ กันมา lit. seed + late สิ่งที่เป็นต้นเหตุทำให้เกิดสิ่งอื่ + ญาติที่สืบมาจากต้นวงศ์หรือต้นสกุลเ N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7: gloss similarity 0.14, next 0.03 entityprobable · น่าจะใช่ |
| สายโลหิต saylohit | ญาติพี่น้องที่มีบรรพบุรุษร่วมกัน ญาติที่สืบมาจากต้นวงศ์หรือต้นสกุลเ + เลือด N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| สืบสาย suep-sai | สืบสกุล, สืบเชื้อสาย ก็ว่า ต่อเนื่องเป็นลำดับ + ญาติที่สืบมาจากต้นวงศ์หรือต้นสกุลเ V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7 by hand standard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| สายไฟ sai-fai | wire; cord รูปตัดทอนของ สายไฟฟ้า lit. late + fire รูปตัดทอนของ สายลับ + ชื่อธาตุอย่างหนึ่งในธาตุทั้ง 4 คือ N+Nalso filed under ไฟ head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 8: gloss similarity 0.57, next 0.00 entityprobable · น่าจะใช่ |
| สายลับ sai-lap | infiltrant ผู้เข้าไปสืบความลับ lit. late + to whet รูปตัดทอนของ สายลับ + ถูให้คม N+Valso filed under ลับ head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 8: the sense gloss names this compound verified · ตรวจแล้ว |
| ฦๅสาย lue-sai | รูปเลิกใช้ของ ลือสาย รูปสระในภาษาสันสกฤต ซึ่งเป็นเสียงย + รูปตัดทอนของ สายลับ head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 8: gloss similarity 0.12, next 0.00 probable · น่าจะใช่ |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ลือสาย lue-sai | คำเรียกผู้เป็นใหญ่ เช่น กษัตริย์ พูดกันทั่วไป แต่ยังไม่มีอะไรยืนยัน + เรียกสิ่งที่เป็นแนวหรือเส้นยาว V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 9: gloss similarity 0.14, next 0.05 probable · น่าจะใช่ |
| ฤๅสาย rue-sai | คำเรียกผู้เป็นใหญ่ รูปสระในภาษาสันสกฤต ซึ่งเป็นเสียงย + เรียกสิ่งที่เป็นแนวหรือเส้นยาว head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 9: gloss similarity 0.17, next 0.06 probable · น่าจะใช่ |
Used to build place names. Not listed as a sense by the RID, but 6 of this head's dictionary-attested compounds are place-name definitions (ชื่อตำบล / ชื่ออำเภอ / ชื่อเขต).
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| สายนาวัง sai-na-wang | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอนาคู จังหวัดกาฬสินธุ์ ใช้ประกอบชื่อสถานที่ + ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดหนองบัวลำภู N+PROPhead-initial; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymverified · ตรวจแล้ว |
| สายทอง sai-thong | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอป่าโมก จังหวัดอ่างทอง lit. sai as an element in place names + gold ใช้ประกอบชื่อสถานที่ + ธาตุแท้ชนิดหนึ่งเนื้อแน่นมาก สีเหล N+Nalso filed under ทอง head-initial; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymentityverified · ตรวจแล้ว |
| ท่าสาย tha-sai | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย lit. landing + sai as an element in place names ฝั่งน้ำสำหรับขึ้นลงหรือจอดเรือ + ใช้ประกอบชื่อสถานที่ N+Nalso filed under ท่า head-final; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymentityverified · ตรวจแล้ว |
| สายออ sai-o | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอโนนไทย จังหวัดนครราชสีมา ใช้ประกอบชื่อสถานที่ + รวมกันเป็นกลุ่ม N+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymverified · ตรวจแล้ว |
| สายบุรี sai-bu-ri | ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดปัตตานี lit. sai as an element in place names + town ใช้ประกอบชื่อสถานที่ + เมือง N+Nalso filed under บุรี head-initial; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymentityverified · ตรวจแล้ว |
| แม่สาย mae-sai | ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดเชียงราย lit. mother + sai as an element in place names หญิงผู้ให้กำเนิดหรือเลี้ยงดูลูก + ใช้ประกอบชื่อสถานที่ N+Nalso filed under แม่ head-final; both parts are dictionary headwords · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: toponym. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 10: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense toponymentityverified · ตรวจแล้ว |
attested in 3 of 5333 northern wats — A counted edge, re-derivable from wats_north.json. verified · ตรวจแล้ว
⚑ open question: This sense is NOT in the RID's own sense list. It is added on counted evidence — 6 place-name compounds — and which literal sense it grew out of has not been argued, so it carries no EXTENDS edge yet.
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| การสืบสาย kan-suep-sai | คำอาการนามของ สืบสาย คำอาการนามของ สืบ + เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 entityN+N |
| สายมงคล sai-mong-khon | คำพ้องความของ ยัชโญปวีต เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 + เหตุที่นำมาซึ่งความเจริญ entityN+N |
| สายอักขระ sai-ak-kha-ra | คำพ้องความของ สตริง late + character เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 + ตัวหนังสือ entityN+N |
| ความสาย khwam-sai | คำอาการนามของ สาย -ness + late เรื่อง + เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 entityN+N |
| สายชู sai-chu | คำพ้องความของ น้ำส้มสายชู เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 + ยกขึ้นสูงกว่าระดับเดิม N+V |
| การเดินสาย kan-doen-sai | คำอาการนามของ เดินสาย walking + late คำอาการนามของ เดิน + เวลาระหว่างเช้ากับเที่ยงประมาณ 9.0 entityN+N |
RTGS drops tone, so these read the same and are not the same. The site's own search collapses them.
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.