ยืมมาจากสันสกฤต मूल (มูล, “ราก”) หรือบาลี มูล (“ราก”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ມູນ (มูน), เขมร មូល (มูล) ยืมมาจากบาลี มูล ยืมมาจากบาลี มูลา ยืมมาจากอีสาน มูน (“มั่งคั่ง, มั่งมี, (ของ)มีค่า”)
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
⚑ open question: Declared root: มูล < Pali mūla 'root, base'.
⚑ open question: Declared root: มูล < Pali mūla 'root, base'.
⚑ open question: Declared root: มูล < Pali mūla 'root, base'.
⚑ open question: Declared root: มูล < Pali mūla 'root, base'.
⚑ open question: Declared root: มูล < Pali mūla 'root, base'.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| มูลฐาน mun-la-than | basic พื้นฐาน, รากฐาน, เค้ามูล lit. base + bottom ราก + ที่ตั้ง N+Nalso filed under ฐาน head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 2 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คำมูล kham-mun | คำคำเดียวที่ไม่ได้ประสมกับคำอื่น เช่น ยาม แขก นาฬิกา lit. word + base เสียงพูด + ราก N+Nalso filed under คำ head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 2 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ข้อมูล kho-mun | dope; input ข้อเท็จจริง หรือสิ่งที่ถือหรือยอมรับว่าเป็นข้อเท็จจริง สำหรับใช้เป็นหลักอนุมานหาความจริงหรือการคำนวณ ส่วนที่อยู่ระหว่างปล้องของไม้ไผ่หร + เค้า N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 3 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| พร้อมมูล phrom-mun | บริบูรณ์, มีครบทุกอย่าง lit. fit + base คำแสดงกิริยาร่วมกัน + มวล head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 5 by hand standard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ถ่ายมูล thai-mun | ขี้ (ใช้แก่สัตว์) เอาออกจากที่หนึ่งไปใส่อีกที่หนึ่ง + อุจจาระสัตว์ V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 6: gloss similarity 0.39, next 0.26 probable · น่าจะใช่ |
| มูลโค mulk | (คำสุภาพ) ขี้วัว lit. base + cow อุจจาระสัตว์ + วัว N+Nalso filed under โค head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 6 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| มูลกระบือ mulkrabue | (คำสุภาพ) ขี้ควาย อุจจาระสัตว์ + ควาย N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 6 by hand entitystandard · ทั่วไป |
⚑ open question: Declared root: มูล 'dung' — a separate word.
⚑ open question: Declared root: มูล 'dung' — a separate word.
⚑ open question: Declared root: มูล 'dung' — a separate word.
⚑ open question: Declared root: มูล 'dung' — a separate word.
⚑ open question: Declared root: มูล 'dung' — a separate word.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| มูลค่า mun-la-kha | value; worth ค่าของสิ่งของ, ราคาของสิ่งของ lit. base + value ขี้หรือเศษของสิ่งต่าง ๆ + มูลค่าหรือราคาของสิ่งใด ๆ ทั้งที่เ N+Nalso filed under ค่า head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7: gloss similarity 0.12, next 0.03 entityprobable · น่าจะใช่ |
| มูลดิน muldin | กองดิน, ขี้ดิน lit. base + soil ขี้หรือเศษของสิ่งต่าง ๆ + ชื่อธาตุอย่างหนึ่งในธาตุทั้ง 4 คือ N+Nalso filed under ดิน head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7 by hand entitystandard · ทั่วไป |
⚑ open question: Declared root: ดาวมูล, the nineteenth lunar mansion.
⚑ open question: Declared root: ดาวมูล, the nineteenth lunar mansion.
⚑ open question: Declared root: ดาวมูล, the nineteenth lunar mansion.
⚑ open question: Declared root: ดาวมูล, the nineteenth lunar mansion.
⚑ open question: Declared root: ดาวมูล, the nineteenth lunar mansion.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ทรายมูล sai-mun | ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดยโสธร lit. sand + base วัตถุที่เป็นเศษหินขนาดเล็ก มีลักษณ + ชื่อแม่น้ำในภาคตะวันออกเฉียงเหนือข N+Nalso filed under ทราย head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 9: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense entityverified · ตรวจแล้ว |
| ลำมูล lam-mun | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา ตัวของคน สัตว์ หรือสิ่งต่าง ๆ ไม่น + ชื่อแม่น้ำในภาคตะวันออกเฉียงเหนือข N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 9: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense entityverified · ตรวจแล้ว |
| ดงมูล dong-mun | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอหนองกุงศรี จังหวัดกาฬสินธุ์ lit. deep forest + base ป่าที่มีต้นไม้ใหญ่ขึ้นหนาแน่น + ชื่อแม่น้ำในภาคตะวันออกเฉียงเหนือข N+Nalso filed under ดง head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 9: definition form is a toponym; filed under the head's name-use sense entityverified · ตรวจแล้ว |
⚑ open question: Declared root: แม่น้ำมูล, the Mun river.
⚑ open question: Declared root: แม่น้ำมูล, the Mun river.
⚑ open question: Declared root: แม่น้ำมูล, the Mun river.
⚑ open question: Declared root: แม่น้ำมูล, the Mun river.
⚑ open question: Declared root: แม่น้ำมูล, the Mun river.
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| ประมูล pra-mun | เสนอราคาแข่งขันกันในการซื้อหรือขายทรัพย์สินเป็นต้น ใช้เติมหน้าคำอื่นเพื่อให้คำหนักแน่ + โคน |
| การถ่ายมูล kan-thai-mun | คำอาการนามของ ถ่ายมูล คำอาการนามของ ถ่าย + โคน entityN+N |
| ความพร้อมมูล khwam-phrom-mun | คำอาการนามของ พร้อมมูล คำอาการนามของ พร้อม + โคน entityN+N |
| การประมูล kan-pra-mun | auction; bid คำอาการนามของ ประมูล คำอาการนามของ ประ + โคน entityN+N |
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.