สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɣɔːᴬ², จากไทดั้งเดิม *ɣoːᴬ, จากจีนยุคกลาง 喉 (MC huw, “กล่องเสียง; ลำคอ”); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨤᩬᩴ (ฅอํ), เขิน ᨤᩳ (ฅอ), ลาว ຄໍ (คํ), ไทดำ ꪁꪷ (กฺํ), ไทใหญ่ ၶေႃး (ข๊อ̂), ไทใต้คง ᥑᥨᥝᥰ (โฃ๊ว), พ่าเก ၵ︀ေ︀ႃ (ขอ̂), อาหม 𑜁𑜦𑜡 (ขอ̂) หรือ 𑜁𑜞𑜦𑜡 (ขฺรอ̂), จ้วง hoz, แสก กฺ๊อ
คำเมือง · Northern: ฅอํ ᨤᩬᩴ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| คอแดง kho-daeng | ชื่องูลายสาบชนิด Rhabdophis subminiatus ในวงศ์ Colubridae ตัวสีเขียวหรือเทา คอสีแดง ออกหากินเวลากลางวัน มีพิษอ่อน lit. neck + red ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + สีอย่างสีเลือดหรือสีชาด N+ADJalso filed under แดง head-initial; both parts are dictionary headwords · definition form: biological. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: biological. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: biological. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · definition form: biological. This head has no name-use sense to file it under — add one, then this files itself. · filed under sense 1 by hand biologicalstandard · ทั่วไป |
| คอคอด kho-khot | แผ่นดินที่กิ่วคอดและมีน้ำล้อมรอบอยู่ทั้ง 2 ด้าน ตรงที่กิ่วคอดจะเชื่อมต่อระหว่างแผ่นดินใหญ่ 2 แห่ง หรือเชื่อมต่อระหว่างแผ่นดินใหญ่กับแหลมให้ติดต่อถึงกันได้ ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + ลักษณะของส่วนที่เล็กหรือแคบเข้าแล้ N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| คอซอง kho-song | ผ้าผูกคอแบบหนึ่ง ผูกใต้คอปกเสื้อกะลาสี lit. neck + envelope ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + ซอกหรือช่องแคบ N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คอห่าน kho-han | ส่วนของโถส้วมตรงที่มีลักษณะคล้ายคอห่านสำหรับกักน้ำเพื่อกันกลิ่นเป็นต้น lit. neck + goose ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + ชื่อนกจำพวกเป็ดขนาดใหญ่หลายชนิด วง N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| กดคอ kot-kho | บังคับทำ lit. press + neck ชื่อมาตรา กด มีตัว จ ฉ ช ซ ฌ ฏ ฎ ฐ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| แผงคอ phaeng-kho | แผงทำด้วยสักหลาดหรือกำมะหยี่ สำหรับติดคอเสื้อราชปะแตนซึ่งเป็นเครื่องแบบเอกชนที่ขอเข้าเฝ้า หรือเครื่องแบบนิสิตชายจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย หรือเครื่องแบบนักเรียนโรงเรียนวชิราวุธวิทยาลัยเป็นต้น เครื่องสานชนิดหนึ่ง เป็นแผ่นอย่างเ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| ดักคอ dak-kho | พูดสกัดหรือกันไว้ล่วงหน้า คอยตรงเส้นทางที่ผู้ต้องการพบจะผ่าน + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| คอปาด kho-pat | เสื้อที่มีคอตัดปาดตรงจากไหล่ซ้ายถึงไหล่ขวา ว่า เสื้อคอปาด ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + เอาส่วนที่ไม่ต้องการออกโดยวิธีฝานบ N+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| ปลอกคอ plok-kho | collar สายรัดรอบคอ (มักใช้แก่หมา) lit. band + neck สิ่งที่ทำเป็นวงสำหรับสวมหรือรัดของ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คอเต่า kho-tao | เสื้อที่มีส่วนคอเป็นทรงกระบอกยาวเป็นพิเศษ เมื่อใส่ต้องทับทบลงมา ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + ชื่อสัตว์เลื้อยคลานหลายวงศ์ ในอันด N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| ก้านคอ kan-kho | ลำคอด้านหลัง ส่วนที่ต่อดอก หรือใบ หรือผล กับกิ่ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| เกลียวคอ kliao–kho | กล้ามเนื้อที่คอ สำหรับทำให้เอี้ยวคอได้สะดวก สิ่งที่มีลักษณะเป็นรอยพันหรือบิดโด + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คอตีบ khotib | ชื่อโรคติดต่ออันตรายชนิดหนึ่ง เกิดจากเชื้อแบคทีเรียชนิด Corynebacterium diphtheriae อาจทำให้ทางเดินอากาศหายใจอุดตัน เป็นเหตุให้หายใจไม่สะดวก อาจถึงแก่ชีวิตได้ มักเกิดแก่เด็กเล็ก ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + มีอาการแคบเข้าผิดปรกติ N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| คอหอย kho-hoi | swallow อวัยวะภายในลำคอ เป็นทางร่วมของระบบทางเดินอาหารและระบบทางเดินอากาศหายใจ เริ่มตั้งแต่หลังโพรงจมูก หลังช่องปากลงไปจนถึงหลังกล่องเสียง ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + ชื่อสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง ไฟลัม N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| ช่องคอ chong-kho | throat โพรงที่หุ้มด้วยเยื่อ อยู่หลังจมูกกับปากและเชื่อมต่ออวัยวะทั้งสองนี้กับหลอดอาหาร lit. hole + neck ที่ว่างซึ่งเป็นทางเข้าออกได้ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว N+Nalso filed under ช่อง head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| ค้ำคอ kham-kho | มีบางสิ่งที่ทำให้อยู่ในฐานะจำใจต้องทำหรืองดเว้น lit. bear + neck เอาไม้ง่ามเป็นต้นยันไว้เพื่อไม่ให้ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| หักคอ hak-kho | impose ทำให้คอ (ของสิ่งมีชีวิตหรือวัตถุ) หักหรือผิดรูป lit. tear + neck พับงอ + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| คอระฆัง kho-ra-khang | ส่วนพระเจดีย์ตรงคอด ต่อองค์พระเจดีย์ (ที่เรียกระฆัง) กับบัลลังก์ lit. neck + bell ส่วนของภาชนะที่คอดอยู่ระหว่างตัวกั + เครื่องใช้ตีให้เกิดเสียงเป็นอาณัติ N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 2 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ใจคอ chai-kho | จิตใจ, อัธยาศัย, อารมณ์ (มักใช้ในทางลบ ทางไม่ดี) lit. heart + neck สิ่งที่ทำหน้าที่รู้ รู้สึก นึก และ + ความมีใจชอบเสพสิ่งใดสิ่งหนึ่งเป็นอ N+Nalso filed under ใจ head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| ถูกคอ thuk-kho | ชอบพอ, ถูกอัธยาศัยกัน, มีรสนิยมเข้ากันได้ lit. be + neck โดน + ความมีใจชอบเสพสิ่งใดสิ่งหนึ่งเป็นอ V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand standard · ทั่วไป |
| แตกคอ taek-kho | หมางใจกันเพราะภายหลังเกิดมีความเห็นหรือรสนิยมไม่ตรงกัน, แตกสามัคคี lit. fracture + neck แยกออกจากส่วนรวม + ความมีใจชอบเสพสิ่งใดสิ่งหนึ่งเป็นอ V+Nalso filed under แตก head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4 by hand standard · ทั่วไป |
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| การแตกคอ kan-taek-kho | คำอาการนามของ แตกคอ fracture + neck คำอาการนามของ แตก + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว entityN+N |
| คอก. kho-o-ko | อักษรย่อของ คณะอนุกรรมการ ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว + อักษรย่อของ กรัม entityN+N |
| การหักคอ kan-hak-kho | คำอาการนามของ หักคอ คำอาการนามของ หัก + ส่วนของร่างกายที่ต่อศีรษะกับตัว entityN+N |
RTGS drops tone, so these read the same and are not the same. The site's own search collapses them.
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.