สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kɛːŋᴬ², จากจีนยุคกลาง 羹 (MC kaeng); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), เขิน ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), ลาว ແກງ (แกง), ไทลื้อ ᦶᦂᧂ (แกง), ไทใหญ่ ၵႅင် (แกง), ไทใต้คง ᥐᥦᥒ (แกง), แสก เก๋ง แผลงมาจาก แกล้ง โดยได้รับอิทธิพลจาก ต้ม
คำเมือง · Northern: แกง ᨠᩯ᩠ᨦ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| แกงส้ม kaeng-som | แกงพวกหนึ่ง มีลักษณะคล้ายแกงเผ็ด แต่ไม่ใส่เครื่องเทศ กะทิ หรือ น้ำมัน มีรสเปรี้ยวด้วยน้ำส้มมะขาม ใช้ผัก ผลไม้ หรือดอกไม้บางอย่าง เป็นต้น แกงกับกุ้งหรือปลา เรียกชื่อตามสิ่งนั้น ๆ lit. curry + orange กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + ชื่อไม้พุ่มหรือไม้ต้นขนาดเล็กหลายช N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1: gloss similarity 0.17, next 0.08 entityprobable · น่าจะใช่ |
| แกงร้อน kaeng-ron | ชื่อแกงจืดชนิดหนึ่งใส่วุ้นเส้น lit. curry + hot กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีความรู้สึกตามผิวหนังเหมือนถูกไฟเ N+ADJalso filed under ร้อน head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand qualitystandard · ทั่วไป |
| แกงจืด kaeng-chuet | กับข้าวที่ปรุงเป็นน้ำ รสไม่เผ็ด lit. curry + fresh กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีรสไม่เค็มไม่เปรี้ยวเป็นต้น N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand qualitystandard · ทั่วไป |
| แกงคั่ว kaeng-khua | แกงกะทิชนิดหนึ่ง คล้ายแกงเผ็ดแต่มีรสออกเปรี้ยว กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + เอาสิ่งของใส่กระเบื้องหรือกระทะตั้ N+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| แกงขม kaeng-khom | เครื่องกินกับขนมจีนน้ำยา มีมะระหั่นเป็นชิ้นเล็ก ๆ แล้วลวกให้สุก lit. curry + bitter กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + รสอย่างหนึ่งอย่างรสสะเดาหรือบอระเพ N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand qualitystandard · ทั่วไป |
| เครื่องแกง khrueang-kaeng | สิ่งที่ใช้ในการทำแกง เช่น พริก กระเทียม เป็นต้น lit. device + curry สิ่ง + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง N+Nalso filed under เครื่อง head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| แกงป่า kaeng-pa | แกงเผ็ดที่ไม่ใส่กะทิ lit. curry + forest กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + ที่ที่มีต้นไม้ต่าง ๆ ขึ้นมาก N+Nalso filed under ป่า head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| แกงบวด kaeng-buat | ของหวานที่ใช้ผลไม้ เผือก มัน ฟักทอง เป็นต้น ต้มกับน้ำตาลและกะทิ กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + รูปเลิกใช้ของ บวช N+Vhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand standard · ทั่วไป |
| เกลือแกง kluea-kaeng | โซเดียมคลอไรด์ lit. light + curry วัตถุที่มีรสเค็ม ใช้ประกอบอาหารเป็ + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง N+Nalso filed under เกลือ head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| แกงกะหรี่ kaeng-ka-ri | ชื่อแกงชนิดหนึ่ง สีเหลือง ปรุงด้วยเครื่องเทศ กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + แกงชนิดหนึ่ง สีเหลือง ปรุงด้วยเครื N+Nhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand entitystandard · ทั่วไป |
| แกงเผ็ด kaeng-phet | แกงพวกหนึ่ง ปรุงด้วยเครื่องเผ็ดร้อนเช่นเครื่องเทศ กะทิ มีรสเผ็ด lit. curry + hot กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีรสอย่างรสพริก N+ADJhead-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1 by hand qualitystandard · ทั่วไป |
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.
⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.
⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ฆ่าแกง kha-kaeng | ทำให้ตาย lit. kill + curry ทำให้ตาย + ทำกับข้าวประเภทแกง V+Nhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 2 by hand standard · ทั่วไป |
⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.
⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.
⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| การแกง kan-kaeng | คำอาการนามของ แกง งาน + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง entityN+N |
| ยอดแกง yot-kaeng | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอนามน จังหวัดกาฬสินธุ์ ส่วนสูงสุด + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง entityN+N |
| แกงได kaeng-dai | รอยกากบาทหรือรอยขีดเขียน ซึ่งบุคคลทำไว้เป็นสำคัญ หรือสำหรับผู้ไม่รู้หนังสือทำลงในเอกสารแทนลายมือชื่อ, ในทางกฎหมาย ถ้าทำลงในเอกสารโดยมีพยานลงลายมือชื่อ กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มือ entityN+N |
| การฆ่าแกง kan-kha-kaeng | คำอาการนามของ ฆ่าแกง kill + curry คำอาการนามของ ฆ่า + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง entityN+N |
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.